Оқушылар латын графикасындағы әліпбидің емле ережесін алғашқы болып сынақтан өткізді

2020.02.22
Рассказать:

Қазақстанның барлық өңірлерінен жазғы демалыстарын «Балдәурен» оқу-сауықтыру орталығында өткізуге келген 300-ге жуық оқушы латын графикасындағы қазақ тілінің жаңа емле ережесінің пилоттық жобасын апробациялауға қатысты. Оқушылар тестілеуден өтіп, лингвист ғалымдарға жаңа әліпбидің орфографиялық мәселелерін анықтауға көмектесті. «Жаңа әліпбиді алғашқы болып сынақтан өткізуді «Балдәурен» оқу-сауықтыру орталығына демалуға келген 6-9 сынып оқушылары қатысуда. Бұнда еліміздің барлық өңірлерінің балалары жиналды. Әліпби бекітілді, келесі саты – емле ережесін анықтау, біздер, қазір осы бағытты жұмыс істеп жатырмыз. Енді қыркүйек айына дейін бұндай сынақтарды бүкіл республика аумағында көпшілік қауымның қатысуымен өткізу жоспарлануда», – дейді Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі Тілдерді дамыту және қоғамдық – саяси жұмыс комитетінің төрағасы Қуат Борашев. «Қазақ тілін латын әліпбиіне көшіру – елдің жаһандық келешегі, ел болашағы үшін жасалып жатқан мемлекет қамқорлығы. Біздер үшін жас ұрпақтың пікірі өте маңызды – өйткені олар келешекте өмір сүретін, жаңа әліпбиді қолданатын болады», – деп санайды, белгілі қоғам қайраткері, «Тіл -Қазына» ҰҒПО бас директоры Ғарифолла Есім. ҚР Президенті жанындағы Мемлекеттік басқару Академиясының профессоры, орфографиялық топтың мүшесі Назгүл Түленбергенованың сөзі бойынша: «Сынақ қорытындысында алынған мәліметтер жаңа емле ережесінің жобасын жасаған кезде ескерілетін болады. Оқушыларға әртүрлі деңгейдегі алты тапсырама қамтыған брошюралар таратылды, оларда орфографиялық нормалардың барлық қырларын қамтиды. Балаларға қиындық туғызған, көп қатеге жол берілген тапсырмалар ескерілетін болады», – дейді профессор. Балалар тапсырмаларды игеруде, олардың ағылшын тілін білетіндігі байқалады. Жаңа латын графикасындағы кейбір «э», «ю», «я», «ё» әріптері басқаша жазылатын болады. Негізінде тапсырмалар жоғарыда аталған әріптерді, сондай-ақ «ш», «щ» әріптерін санақтан өткізуге берілді. Сонымен бірге қиын, біріккен шет тілінің сөздеріне арналған тапсырмалар да бар екенін атап өтті Назгүл Түленбергенова. Тапсырмалар жинағы алты парақтан тұрады. Басында сауалнамалық мәліметтерді толтыру қажет. Жинақтың бірінші тапсырмасы оқушыға оның пікірі бойынша қазақ сөздерін латын қаріпіндегі ыңғайлы және дұрыс нұсқасын таңдауды, сондай-ақ ұсынылған «дұрыс» және «икемді» деген сөздерді екі нұсқада жазуды ұсынады. Сондай-ақ оқушылар өздеріне ұнаған нұсқадағы сөздерді және оларды латын қаріпінде де, кирилище де жаза алады. Жинақтың соңғы парағы оқушылар өздерінің ескертулерін жазу үшін қалдырылған. Тестілеуден өткеннен кейін Алматы қаласының 8 сынып оқушысы Айтен Бексұлтан ыңғайсыз болған бірнеше сөзді атап өтті және бұл сөздерді жазудың басқа нұсқаларын ұсынды. «Циркуль» сөзінде «s» әріпі оқуға ыңғайсыз, «sirkul» болып кетеді. Ал егер «s» алдына «t» қойсақ «ts» ыйңғайлы болады Ashat, аshana сөздері де оқуға қиын, олар «Ашат» және «ашана» болып кетеді. Сондықтанда араб тіліндегі сияқты оларды басқа бір таңбамен белгілеуді ұсынамын», – деп оқушы өзінің ойымен бөлісті. Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі Тілдерді дамыту және қоғамдық – саяси жұмыс комитетінде хабарлағандай Шайсұлтан Шаяхметов атындағы «Тіл Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы қазақ тілінің жаңа емле ережесі пилоттық жобасының бірінші кезеңін өткізуде. Жаңа емле ережесін тестілеу еліміздің барлық аймақтарында өткізіліп, барлық әлеуметтік топтарды қамтитын болады. Бұл пилоттық жоба жаңа емле ережені жасау барысында тұрғындардың қоғамдық пікірін білуге тиімді шешімдерді анықтауға және белгілеуге бағытталған. Еске саламыз, Қазақстан Рсепубликасы Президентінің 2017 жылғы 27 қазандағы «Қазақ әліпбиін кириллицадан латын графикасына көшіру туралы» Жарлығы, Қазақстан Республикасы Үкіметінің «2025 жылға дейін қазақ әліпбиін латын графикасына кезең-кезеңмен көшіру іс шаралары туралы» Жоспары қабылданды, Жоспарда қазақ әліпбиін кириллицадан латын графикасына көшірудің кезеңдері: бірінші кезең -2018 -2020 ж.ж., екінші кезең – 2021-2023 ж.ж., үшініші кезең -2024 -2025 ж.ж болып белгіленді.

Источник: 
http://24.kz/kz/zha-aly-tar/o-am/item/254602-o-ushylar-latyn-grafikasynda-y-lipbidi-emle-erezhesin-al-ash-y-bolyp-syna-tan-tkizdi
Қолданылған материалдарға міндетті түрде www.24.kz сайтына гиперсілтеме берілуі тиіс / Любое использование материалов допускается только при наличии гиперссылки на www.24.kz

Новости

ПРЕСС-РЕЛИЗ 3 смены 2020 года Республиканский конкурс детского творчества «Artfest - Baldauren - 2020» (23.02 - 13.03.2020)

В соответствии с планом - графиком на 2020 год, утвержденным МОН РК, Республиканский уче..

2020.02.21

«Менің өлкем: кеше, бүгін, ертең»

Қаңтар айының 14 күні «Балдәурен» РОСО  Ғылыми-әдістемелік бөлімі ..

2020.02.17

Итоги Республиканского конкурса юных экскурсоводов

В рамках второй смены 2020 года «Республиканский сбор юных патриотов «Біз-Мә..

2020.02.17

«Мың алғыс саған – Балдәурен!»

16 ақпан күні «Біз – Мәңгілік елдің ұрпақтары» атты жас патриоттардың ..

2020.02.16

Конкурс сценических постановок «Менің сүйікті кейіпкерім»

В «Балдаурене» прошло очень интересное мероприятие, к которому отряды готови..

2020.02.15

Отан - отбасынан басталады

Әрбір отбасындағы басты құндылық – бала тәрбиесі. Өйткені бүгінгі балалар– ұ..

2020.02.14

Изучая традиции ...

12 февраля 2020 года в рамках «Фестиваля открытых уроков» в 9 «Б»..

2020.02.13

Су – тіршілік көзі

2020 жылдың 12-ақпан күні «Балдәурен» Республикалық оқу-сауықтыру орталығыны..

2020.02.12

Вода бывает разной...

12 февраля учитель русского языка Даулбаева Гульмира Тулегеновна провела открытый урок п..

2020.02.12

Открытый урок физики

В рамках «Фестиваля открытых уроков»  в 7 «Б» классе учител..

2020.02.11

«Айнакөл» фольклорлық ансамблі "Балдәуренде"

«Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында 2020-жылдың 9-ақпан күні «Біз мә..

2020.02.09

Мен елімді әнге қосып мақтан етем

Mәңгілік Ел - елдің біріктіруші күші, ешқашан таусылмас қуат көзі. Ол «Қазақстан-2..

2020.02.07

Қазақстанның інжу — маржаны

Бурабай -жер шоқтығы атанған көрікті Көкшетаудың ең бір әсем, жанға шипалы өңірі. Бураба..

2020.02.05

Біз Мәңгілік елдің ұрпақтары

Говорят числа оказывают большое значение на жизнь людей. Сегодня зеркальная дата —..

2020.02.02

ПРЕСС-РЕЛИЗ 2 смены 2020 года Республиканский сбор юных патриотов «Біз – Мәңгілік елдің ұрпақтары» (30.01-18.02.2020 г.)

Патриотизм – нравственный принцип, нравственная норма и нравственное чувство, возн..

2020.01.30

2020 жылғы «Біз – Мәңгілік елдің ұрпақтары» жас патриоттардың Республикалық жиыны 2–ауысымының БАСПАСӨЗ ХАБАРЛАМАСЫ (30.01-18.02.2020 ж.)

Патриоттылық — бұл Отанға деген адалдық, өз халқына деген сүйіспеншілік пен мақтан..

2020.01.30

2020 жылғы «Біз – Мәңгілік елдің ұрпақтары» жас патриоттардың Республикалық жиыны 2–ауысымының ТҰЖЫРЫМДАМАСЫ (30.01-18.02.2020 ж.)

Қазақстан мен әлемде болып жатқан әлеуметтік, экономикалық, саяси өзгерістер дәуірінде, ..

2020.01.30

Қайырымдылық жасау - ізгіліктің белгісі

Қайырымдылық- халқымыздың ең ізгі қасиеттерінің бірі. «Жанашырлыққа –жан риз..

2020.01.24

Добром откроем мир

«Добром откроем мир!» так назывался вечер, который прошел 21 января в РУОЦ &..

2020.01.22

«Дәлме-дәл» пародия кеші

«Балдәуренде» «Дәлме-дәл» атты пародия кеші өтті. Біздің дарынды..

2020.01.21

Вечер пародий «Дәлме-дәл»

В «Балдаурене» прошёл вечер пародий «Дәлме-дәл». На один вечер н..

2020.01.21

«Олимпия» спорттық мерекесі

18-19 қаңтар күндері "Балдәурен" Республикалық оқу-сауықтыру орталығының қабырғасында "О..

2020.01.20

«Елжанды патриоттар» атты бекет бойынша ойыны

Қазақстандық патриотизм - Қазақстан азаматының өзін осы елдің төл баласы, нағыз азаматы ..

2020.01.16

Жаңа жылмен құттықтаймыз!

Жаңа жыл- әр үйде барлық балалар мен ересектер асыға күтетін ең сүйікті  мерекелерд..

2020.01.14

Поздравляем с Новым годом!

Новый Год - самый любимый долгожданный праздник, всех детей и взрослых, которые с нетерп..

2020.01.14

Шоу-игра «Где логика?

Вчера на сцене «Балдаурена» прошла шоу-игра «Где логика?». В игр..

2020.01.13

Логика қайда?

Қазіргі уақыттың  негізгі талаптарының бірі – білімді әлемнің бүтіндей бейнес..

2020.01.13

«Happy birthday»

У каждого ребёнка раз в году бывает особенный день – это день его рождения. 12 ян..

2020.01.12

«Happy birthday»

Әр бала үшін оның туған күні-ерекше күн. 12 қаңтар  біздің орталықта 1 ауысым қатыс..

2020.01.12

«Балдәуренге» қош келдіңіз!

2020 жылдың 9 қаңтары күні 1 ауысым қатысушылары үшін «Балдәурен» мектебінің..

2020.01.10

Вечер отрядных визиток «Жаңа жылда – жаңа достар!»

Ежесменно каждый отряд готовит свою визитную карточку. Вот и вчера прошло первое меропри..

2020.01.09

«Жаңа жыл – жаңа достар» атты визиткалар кеші

Әр отряд әр ауысым сайын өздерін таныстыру үшін «визитка» дайындайды.  ..

2020.01.09

Декада самопознания «Педагогика любви и творчества»

Согласно утвержденному плану работы 3 февраля 2020 года в нашем центре стартовала декада..

2020.01.05

Пресс-релиз 1 смены 2020 года «Новогоднее путешествие «Планета добра – «Балдаурен» (06.01 –25.01.20г.)

  В соответствии с планом-графиком смен на 2020 год, утвержденным МОН РК, Республи..

2020.01.05

Концепция 1 смены 2020 года «Новогоднее путешествие «Планета добра – «Балдаурен» (06.01 –25.01.20г.)

В соответствии с планом-графиком смен на 2020 год, утвержденным МОН РК, Республиканский ..

2020.01.05

2020 жылдың 1 ауысымы «Балдәурен» - мейірімділік ғаламшары» жаңа жылдық саяхаты» (06.01-25.01.20ж.) Баспасөз хабарламасы

Қазақстан Республикасының БҒМ бекіткен 2020 жылға арналған жоспар-кестеге сәйкес «..

2020.01.05

«Балдәурен» - мейірімділік ғаламшары» жаңа жылдық саяхаты» 2020 жылдың 1-ауысымы (06.01 -25.01.20ж.) Тұжырымдамасы

Қазақстан Республикасының БҒМ бекіткен 2020 жылға арналған жоспар-кестеге сәйкес «..

2020.01.05

О назначении Генерального директора РГКП РУОЦ «Балдаурен»

Приказом Министра образования и науки Республики Казахстан за №221 от 26 декабря 2019 го..

2019.12.26

16 ауысымның салтанатты жабылуы

2019 жылдың 25 желтоқсанында  Балдәуренде «BaldaurenNewYear.Kz» ат..

2019.12.25

«Балдәуренде» Жаңа Жыл

Кеше  «Балдәуренде» дәстүрлі Жаңа жылдық шырша болып өтті. Балдисней яғ..

2019.12.24

ХУДОЖНИК ДУЖАН МАГЗУМОВ У НАС В ГОСТЯХ

В рамках мероприятий, приуроченных к 10-летию художественной галереи, 23 декабря 2019 го..

2019.12.23

Финал традиционного новогоднего конкурса «Балдәурен дауысы-2019»

Сегодня в «Балдаурене» прошел финал традиционного новогоднего конкурса &laqu..

2019.12.23

«Балдәурен дауысы-2019» байқауының финалы

Бүгін «Балдәуренде» дәстүрлі «Балдәурен дауысы-2019» байқауының ..

2019.12.23

Суретші Дужан Мағзумов «Балдәуренде»

Көркем галереяның 10 жылдығына арналған іс-шаралар аясында 2018 жылдың 23 желтоқсанында ..

2019.12.23

Республиканский конкурс детских рисунков «Счастливое детство

Друзья, завершился республиканский конкурс детских рисунков «Счастливое детство&ra..

2019.12.22

«Бақытты балалық шақ» сурет көрмесі

Құрметті достар, көркем галереяның 10 жылдығына арналған «Бақытты балалық шақ&raqu..

2019.12.22

бейнелеу өнері бойынша шеберлік-сыныптар

Бүгін  «Балдәурен» РОСО-да қонақта суретші, кескіндемеші, педагог, Қаза..

2019.12.22

Мастер-класс по живописи

Сегодня в гостях в  РУОЦ "Балдаурен" художник, живописец,  педагог, член Союза..

2019.12.22

День Независимости в «Балдаурене»

Для каждой нации День Независимости— особенный праздник, в котором сплетаются сотн..

2019.12.16