Оқушылар латын графикасындағы әліпбидің емле ережесін алғашқы болып сынақтан өткізді

2018.12.10
Рассказать:

Қазақстанның барлық өңірлерінен жазғы демалыстарын «Балдәурен» оқу-сауықтыру орталығында өткізуге келген 300-ге жуық оқушы латын графикасындағы қазақ тілінің жаңа емле ережесінің пилоттық жобасын апробациялауға қатысты. Оқушылар тестілеуден өтіп, лингвист ғалымдарға жаңа әліпбидің орфографиялық мәселелерін анықтауға көмектесті. «Жаңа әліпбиді алғашқы болып сынақтан өткізуді «Балдәурен» оқу-сауықтыру орталығына демалуға келген 6-9 сынып оқушылары қатысуда. Бұнда еліміздің барлық өңірлерінің балалары жиналды. Әліпби бекітілді, келесі саты – емле ережесін анықтау, біздер, қазір осы бағытты жұмыс істеп жатырмыз. Енді қыркүйек айына дейін бұндай сынақтарды бүкіл республика аумағында көпшілік қауымның қатысуымен өткізу жоспарлануда», – дейді Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі Тілдерді дамыту және қоғамдық – саяси жұмыс комитетінің төрағасы Қуат Борашев. «Қазақ тілін латын әліпбиіне көшіру – елдің жаһандық келешегі, ел болашағы үшін жасалып жатқан мемлекет қамқорлығы. Біздер үшін жас ұрпақтың пікірі өте маңызды – өйткені олар келешекте өмір сүретін, жаңа әліпбиді қолданатын болады», – деп санайды, белгілі қоғам қайраткері, «Тіл -Қазына» ҰҒПО бас директоры Ғарифолла Есім. ҚР Президенті жанындағы Мемлекеттік басқару Академиясының профессоры, орфографиялық топтың мүшесі Назгүл Түленбергенованың сөзі бойынша: «Сынақ қорытындысында алынған мәліметтер жаңа емле ережесінің жобасын жасаған кезде ескерілетін болады. Оқушыларға әртүрлі деңгейдегі алты тапсырама қамтыған брошюралар таратылды, оларда орфографиялық нормалардың барлық қырларын қамтиды. Балаларға қиындық туғызған, көп қатеге жол берілген тапсырмалар ескерілетін болады», – дейді профессор. Балалар тапсырмаларды игеруде, олардың ағылшын тілін білетіндігі байқалады. Жаңа латын графикасындағы кейбір «э», «ю», «я», «ё» әріптері басқаша жазылатын болады. Негізінде тапсырмалар жоғарыда аталған әріптерді, сондай-ақ «ш», «щ» әріптерін санақтан өткізуге берілді. Сонымен бірге қиын, біріккен шет тілінің сөздеріне арналған тапсырмалар да бар екенін атап өтті Назгүл Түленбергенова. Тапсырмалар жинағы алты парақтан тұрады. Басында сауалнамалық мәліметтерді толтыру қажет. Жинақтың бірінші тапсырмасы оқушыға оның пікірі бойынша қазақ сөздерін латын қаріпіндегі ыңғайлы және дұрыс нұсқасын таңдауды, сондай-ақ ұсынылған «дұрыс» және «икемді» деген сөздерді екі нұсқада жазуды ұсынады. Сондай-ақ оқушылар өздеріне ұнаған нұсқадағы сөздерді және оларды латын қаріпінде де, кирилище де жаза алады. Жинақтың соңғы парағы оқушылар өздерінің ескертулерін жазу үшін қалдырылған. Тестілеуден өткеннен кейін Алматы қаласының 8 сынып оқушысы Айтен Бексұлтан ыңғайсыз болған бірнеше сөзді атап өтті және бұл сөздерді жазудың басқа нұсқаларын ұсынды. «Циркуль» сөзінде «s» әріпі оқуға ыңғайсыз, «sirkul» болып кетеді. Ал егер «s» алдына «t» қойсақ «ts» ыйңғайлы болады Ashat, аshana сөздері де оқуға қиын, олар «Ашат» және «ашана» болып кетеді. Сондықтанда араб тіліндегі сияқты оларды басқа бір таңбамен белгілеуді ұсынамын», – деп оқушы өзінің ойымен бөлісті. Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі Тілдерді дамыту және қоғамдық – саяси жұмыс комитетінде хабарлағандай Шайсұлтан Шаяхметов атындағы «Тіл Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы қазақ тілінің жаңа емле ережесі пилоттық жобасының бірінші кезеңін өткізуде. Жаңа емле ережесін тестілеу еліміздің барлық аймақтарында өткізіліп, барлық әлеуметтік топтарды қамтитын болады. Бұл пилоттық жоба жаңа емле ережені жасау барысында тұрғындардың қоғамдық пікірін білуге тиімді шешімдерді анықтауға және белгілеуге бағытталған. Еске саламыз, Қазақстан Рсепубликасы Президентінің 2017 жылғы 27 қазандағы «Қазақ әліпбиін кириллицадан латын графикасына көшіру туралы» Жарлығы, Қазақстан Республикасы Үкіметінің «2025 жылға дейін қазақ әліпбиін латын графикасына кезең-кезеңмен көшіру іс шаралары туралы» Жоспары қабылданды, Жоспарда қазақ әліпбиін кириллицадан латын графикасына көшірудің кезеңдері: бірінші кезең -2018 -2020 ж.ж., екінші кезең – 2021-2023 ж.ж., үшініші кезең -2024 -2025 ж.ж болып белгіленді.

Источник: 
http://24.kz/kz/zha-aly-tar/o-am/item/254602-o-ushylar-latyn-grafikasynda-y-lipbidi-emle-erezhesin-al-ash-y-bolyp-syna-tan-tkizdi
Қолданылған материалдарға міндетті түрде www.24.kz сайтына гиперсілтеме берілуі тиіс / Любое использование материалов допускается только при наличии гиперссылки на www.24.kz

Новости

Открытие школы 16 смены 2018 года

Сегодня в школе РУОЦ «Балдаурен» прошла торжественная линейка, посвященная&n..

2018.12.10

Закрытие 15 смены 2018 года

Ну вот и подошла к концу 15 смена 2018 года Республиканский турнир юных Менделеевцев &la..

2018.12.02

День Первого Президента

         История независимого Казахстана неразры..

2018.12.02

Ашық сабақ

2018 жылы 29 қараша күні «Балдәурен» РОСО Білім кешенінде 7 «Б» ..

2018.11.30

Открытый урок

            Открытый урок самопоз..

2018.11.29

Открытый урок

В «Балдаурене» продолжаются открытые уроки 15 смены «Республиканский т..

2018.11.28

Открытый урок

27 ноября учитель информатики Аубакирова Диана Жолдбаевна провела открытый урок в 6 &laq..

2018.11.28

Ашық сабақ

27 қараша күні «Балдәурен» РОСО Білім кешенінде 5 «А» сыныбында ..

2018.11.28

«День именинника»

27 ноября 2018 года в нашем центре был организован и проведен праздник для участников 15..

2018.11.28

Ашық сабақ

2018 жылы 26 қараша күні «Балдәурен» РОСО Білім кешенінде 8 "Ә" сыныбында би..

2018.11.28

«Караван дружбы»

26.11.2018г. прошло еще одно общелагерное мероприятие под названием «Достық керуен..

2018.11.27

"Борьба умов"

24 ноября учащиеся 5-7 классов приняли участие в спортивно-интеллектуальной эстафете "Бо..

2018.11.26

Дни Спорта

Дни Спорта 24-25 ноября  2018 года в центре проходили дни спорта.  Спортивное..

2018.11.25

Открытый урок

23 ноября 2018 года учитель образовательного комплекса Даулбаева Гульмира Тулегеновна пр..

2018.11.24

«Знаток химии»

22 ноября в нашем центре в рамках 15 смены прошла интеллектуальная игра «Знаток&nb..

2018.11.23

Открытый урок

Серию открытых уроков продолжил урок русского языка в 6 «Б» классе на тему &..

2018.11.22

Аshyq sabaq

Qurmettі dostar! Búgіn «Baldáýren» mektebіnde 8«B..

2018.11.21

Знакомство с педагогическим отрядом «Жастар»

Знакомство с педагогическим отрядом «Жастар»   Педагогический отряд &..

2018.11.19

Торжественная церемония открытия 15 смены 2018 года

Торжественная церемония открытия 15 смены 2018 года   18.11.2018 года прошла торж..

2018.11.19

Выборы президента 15 смены 2018 года

18.11.2018 года в нашем центре прошли выборы президента 15 смены 2018 года. Предваритель..

2018.11.18

Вечер отрядных визиток

15 смена 2018 года Республиканский турнир юных менделеевцев «Химия &ndas..

2018.11.18

Торжественная линейка, посвященная открытию школы 15 смены 2018 года

17 ноября 2018 года в Образовательном комплексе РУОЦ «Балдаурен» состоялась ..

2018.11.17

Пресс – релиз 15 смены 2018 года

Пресс – релиз 15 смены 2018 года Республиканский турнир юных менделеевцев &laqu..

2018.11.14

15– ауысымының БАСПАСӨЗ ХАБАРЛАМАСЫ

2018 жылғы «Химия – ел ырысы, ғасыр үні!» Республикалық менделеевш..

2018.11.14

КОНЦЕПЦИЯ 15 смены 2018 года

КОНЦЕПЦИЯ 15 смены 2018 года Республиканский турнир юных менделеевцев «Химия &n..

2018.11.14

15 – ауысымының ТҰЖЫРЫМДАМАСЫ

2018 жылғы «Химия – ел ырысы, ғасыр үні!» Республикалық менделеевшіл..

2018.11.14

Общенациональный диктант

14 ноября 2018 года в соответствии с «Планом мероприятий по поэтапному переходу ка..

2018.11.14

Jalpyulttyq dıktant

2018 jyly 14 qarashada «Qazaq álіpbıіn latyn jazýyna kezeń-kezeńmen ..

2018.11.14

«КреаТИВ лидер»

Наше время – это время перемен. Сейчас нужны люди-лидеры, способные принимать нест..

2018.11.07

«Фотосушка»

            5 ноября в Балдаурене..

2018.11.06

День именинников

«Surprise day»

День именинников «Surprise day»   На протяжении 15 лет у центра &laq..

2018.11.03

Республиканская научно-практическая конференция (с международным участием)

Республиканская научно-практическая конференция  (с международным участием) &laq..

2018.11.02

Встреча с казахстанским художником Алпысбаем Казгуловым

Встреча с казахстанским художником Алпысбаем Казгуловым на острове детской мечты «..

2018.10.28

Классный час

«Мир моих увлечений»

27 октября 2018 года в образовательном комплексе РУОЦ «Балдаурен» с целью ра..

2018.10.27

Творческий конкурс

Творческий конкурс «Талантты Жастар!»   Как известно, дети видят мир..

2018.10.27

Вечер визиток

Вечер визиток «Салют, Балдаурен!»   Вчера прошло первое обще-лагерно..

2018.10.26

Пресс-релиз 14 смены 2018 года

Пресс – релиз 14 смены 2018 года Фестиваль декоративно-прикладного творчества и..

2018.10.23

Концепция 14 смены 2018 года

Концепция 14 смены 2018 года Фестиваль декоративно-прикладного творчества и изобразит..

2018.10.23

Закрытие 13 смены 2018 года

Закрытие 13 смены 2018 года   Историко-краеведческая экспедиция «Времен свя..

2018.10.18

Гала-концерт

Гала-концерт. Последним итоговым мероприятием 13 смены стал Гала-концерт. Гала-концерт..

2018.10.18

«Ел ордасы – Астана»

В РУОЦ «Балдаурен» в рамках реализации программы 13 смены Историко-краеведче..

2018.10.18

«Ел ордасы – Астана»

«Ел ордасы – Астана»   «Балдәурен» РОСО-нда «..

2018.10.18

Осенний бал в Балдаурене

Осень - одно из любимых времен года многих людей, потому что это самое яркое время года...

2018.10.16

Дни Спорта

Дни Спорта 14 – 15 октября2018 года в ценре проходили дни спорта.  Спортивно..

2018.10.16

Дрейф континентов на острове Детства

Дрейф континентов на острове Детства 15 отктября в школе РУОЦ «Балдаурен» п..

2018.10.15

Открытый урок по английскому языку

  Knowledge exchange in «Baldauren»      &nb..

2018.10.15

«Отаным – тағдырым»

Круглый стол

«Отаным – тағдырым»         ..

2018.10.13

Тлеген Садыковпен кездесу

2018 жылдың 12 қазан күні «Балдәурен» Республикалық оқу-сауықтыру орталығынд..

2018.10.12

Встреча с Тлегеном Садыковым

12 октября 2018 года в Республиканском Учебно Оздоровительном центре Балдаурен состоялас..

2018.10.12