Оқушылар латын графикасындағы әліпбидің емле ережесін алғашқы болып сынақтан өткізді

2019.06.21
Рассказать:

Қазақстанның барлық өңірлерінен жазғы демалыстарын «Балдәурен» оқу-сауықтыру орталығында өткізуге келген 300-ге жуық оқушы латын графикасындағы қазақ тілінің жаңа емле ережесінің пилоттық жобасын апробациялауға қатысты. Оқушылар тестілеуден өтіп, лингвист ғалымдарға жаңа әліпбидің орфографиялық мәселелерін анықтауға көмектесті. «Жаңа әліпбиді алғашқы болып сынақтан өткізуді «Балдәурен» оқу-сауықтыру орталығына демалуға келген 6-9 сынып оқушылары қатысуда. Бұнда еліміздің барлық өңірлерінің балалары жиналды. Әліпби бекітілді, келесі саты – емле ережесін анықтау, біздер, қазір осы бағытты жұмыс істеп жатырмыз. Енді қыркүйек айына дейін бұндай сынақтарды бүкіл республика аумағында көпшілік қауымның қатысуымен өткізу жоспарлануда», – дейді Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі Тілдерді дамыту және қоғамдық – саяси жұмыс комитетінің төрағасы Қуат Борашев. «Қазақ тілін латын әліпбиіне көшіру – елдің жаһандық келешегі, ел болашағы үшін жасалып жатқан мемлекет қамқорлығы. Біздер үшін жас ұрпақтың пікірі өте маңызды – өйткені олар келешекте өмір сүретін, жаңа әліпбиді қолданатын болады», – деп санайды, белгілі қоғам қайраткері, «Тіл -Қазына» ҰҒПО бас директоры Ғарифолла Есім. ҚР Президенті жанындағы Мемлекеттік басқару Академиясының профессоры, орфографиялық топтың мүшесі Назгүл Түленбергенованың сөзі бойынша: «Сынақ қорытындысында алынған мәліметтер жаңа емле ережесінің жобасын жасаған кезде ескерілетін болады. Оқушыларға әртүрлі деңгейдегі алты тапсырама қамтыған брошюралар таратылды, оларда орфографиялық нормалардың барлық қырларын қамтиды. Балаларға қиындық туғызған, көп қатеге жол берілген тапсырмалар ескерілетін болады», – дейді профессор. Балалар тапсырмаларды игеруде, олардың ағылшын тілін білетіндігі байқалады. Жаңа латын графикасындағы кейбір «э», «ю», «я», «ё» әріптері басқаша жазылатын болады. Негізінде тапсырмалар жоғарыда аталған әріптерді, сондай-ақ «ш», «щ» әріптерін санақтан өткізуге берілді. Сонымен бірге қиын, біріккен шет тілінің сөздеріне арналған тапсырмалар да бар екенін атап өтті Назгүл Түленбергенова. Тапсырмалар жинағы алты парақтан тұрады. Басында сауалнамалық мәліметтерді толтыру қажет. Жинақтың бірінші тапсырмасы оқушыға оның пікірі бойынша қазақ сөздерін латын қаріпіндегі ыңғайлы және дұрыс нұсқасын таңдауды, сондай-ақ ұсынылған «дұрыс» және «икемді» деген сөздерді екі нұсқада жазуды ұсынады. Сондай-ақ оқушылар өздеріне ұнаған нұсқадағы сөздерді және оларды латын қаріпінде де, кирилище де жаза алады. Жинақтың соңғы парағы оқушылар өздерінің ескертулерін жазу үшін қалдырылған. Тестілеуден өткеннен кейін Алматы қаласының 8 сынып оқушысы Айтен Бексұлтан ыңғайсыз болған бірнеше сөзді атап өтті және бұл сөздерді жазудың басқа нұсқаларын ұсынды. «Циркуль» сөзінде «s» әріпі оқуға ыңғайсыз, «sirkul» болып кетеді. Ал егер «s» алдына «t» қойсақ «ts» ыйңғайлы болады Ashat, аshana сөздері де оқуға қиын, олар «Ашат» және «ашана» болып кетеді. Сондықтанда араб тіліндегі сияқты оларды басқа бір таңбамен белгілеуді ұсынамын», – деп оқушы өзінің ойымен бөлісті. Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрлігі Тілдерді дамыту және қоғамдық – саяси жұмыс комитетінде хабарлағандай Шайсұлтан Шаяхметов атындағы «Тіл Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы қазақ тілінің жаңа емле ережесі пилоттық жобасының бірінші кезеңін өткізуде. Жаңа емле ережесін тестілеу еліміздің барлық аймақтарында өткізіліп, барлық әлеуметтік топтарды қамтитын болады. Бұл пилоттық жоба жаңа емле ережені жасау барысында тұрғындардың қоғамдық пікірін білуге тиімді шешімдерді анықтауға және белгілеуге бағытталған. Еске саламыз, Қазақстан Рсепубликасы Президентінің 2017 жылғы 27 қазандағы «Қазақ әліпбиін кириллицадан латын графикасына көшіру туралы» Жарлығы, Қазақстан Республикасы Үкіметінің «2025 жылға дейін қазақ әліпбиін латын графикасына кезең-кезеңмен көшіру іс шаралары туралы» Жоспары қабылданды, Жоспарда қазақ әліпбиін кириллицадан латын графикасына көшірудің кезеңдері: бірінші кезең -2018 -2020 ж.ж., екінші кезең – 2021-2023 ж.ж., үшініші кезең -2024 -2025 ж.ж болып белгіленді.

Источник: 
http://24.kz/kz/zha-aly-tar/o-am/item/254602-o-ushylar-latyn-grafikasynda-y-lipbidi-emle-erezhesin-al-ash-y-bolyp-syna-tan-tkizdi
Қолданылған материалдарға міндетті түрде www.24.kz сайтына гиперсілтеме берілуі тиіс / Любое использование материалов допускается только при наличии гиперссылки на www.24.kz

Новости

"IT CLUB" жас бағдарламашылар зертханасы атты 7-ауысымының жабылу салтанаты

Жаз мезгілі - ойын-сауық, сабақ таңдаудағы еркіндік, жұмсалған күштерді толтыру, денсаул..

2019.06.20

Торжественная церемония закрытия 7-смены 2019 года лаборатория юных программистов «IT CLUB».

Лето-время игр, развлечений, свободы в выборе занятий, снятия накопившегося за год напря..

2019.06.20

Квест-игра «QR-код: лабиринт знаний»

     С целью реализации целей 7 смены 2019 года «Лаборатория юных п..

2019.06.19

«QR-код:білім лабиринті» квест-ойыны

"IT-CLUB "жас бағдарламашылар зертханасы" 2019 жылдың 7 ауысымының мақсаттарын жүзеге ас..

2019.06.19

Биле, "Балдәурен" би марафоны

 "Балдәуренде " 7 ауысым аясында "Биле,"Балдәурен" би марафоны өтті. Балалар бұл ма..

2019.06.18

Танцевальный марафон «Биле, Балдаурен!»

В «Балдаурене» в рамках 7 смены прошёл танцевальный марафон «Биле, &la..

2019.06.18

Поздравляем профессиональным праздником мед.сотрудников РУОЦ «Балдаурен»

Уважаемые наши медицинские работники! Поздравляем вас с вашим профессиональным праздник..

2019.06.14

«Балдәурен» РОСО медицина қызметкерлерін төл мерекелерімен құттықтаймыз

Құрметті үмiтке үмiт жалғап, ғұмырдың ұзақтығын сабақтастырып жүрген ақ халатты абзал жа..

2019.06.14

Көкшетау қаласындағы ІТ мектеп-лицейіне экскурсия

2018 жылдың 1 қыркүйегінде Ақмола облысында, атап айтқанда Көкшетау қаласында бірінші IT..

2019.06.14

Экскурсия в IT школу-лицей в город Кокшетау

1 сентября 2018 года в Акмолинской области, а именно в городе Кокшетау открылась первая ..

2019.06.13

Встреча со специалистами информационных технологий "IT-ритм»

ХХІ век – век новых технологий и информатизации. Одним из направлений информатизац..

2019.06.11

«Балдәурен» Республикалық оқу-сауықтыру орталығында «IT -ритм» ақпараттық технологиялар мамандарымен кездесу

ХХІ ғасыр – жаңа технология мен ақпараттандыру ғасыры. Білім беру жүйесін ақпаратт..

2019.06.11

«Достық – біздің ұранымыз!» топ таныстырылымын қорғау кеші

10 маусым күні балалар топ таныстырылымы кешінде өздерін ұйымшыл топ ретінде көрсетуге, ..

2019.06.10

Вечер защиты отрядных визиток «Достық – біздің ұранымыз!»

10 июня ребята получили возможность проявить себя в качестве сплоченной группы на вечере..

2019.06.10

Семинар методистов РУОЦ "Балдаурен"

Сегодня в филиале РУОЦ "Балдаурен" в г. Капчагай начал свою работу семинар-совещание, ко..

2019.06.10

"Балдәурен" РОСО әдіскерлерінің семинары

Бүгін  Қапшағай қаласындағы «Балдәурен» РОСО -ның филиалында Щучинск, Қ..

2019.06.10

2019 жылғы «IT-CLUB» жас бағдарламашылар лабораториясы 7 ауысымының ашылу салтанаты

«Балдәурен» РОСО-нда  2019  жылғы «IT-CLUB» жас бағдар..

2019.06.09

Лаборатория юных программистов «IT-CLUB "

9 июня 2019 года в РУОЦ «Балдаурен» состоялось торжественное открытие седьмо..

2019.06.09

Торжественная церемония закрытия Республиканской спартакиады школьников «SportFEST Kazakhstan-2019»

Сегодня в живописном уголке Бурабайского района РУОЦ «Балдаурен» состоялась ..

2019.06.04

«SportFEST Kazakhstan-2019» жобасының салтанатты жабылуы

Қарағайлы, қайыңды, ауасы жанға шипа, табиғаты әсем Бурабай өңіріндегі «Балдәурен&..

2019.06.04

Открытие Республиканской спартакиады школьников «SPORTFEST KAZAKHSTAN»

Ярким праздником детства, лета, спорта, дружбы стало открытие Республиканской спартакиад..

2019.06.02

«SportFEST Kazakhstan» жобасының ойындары басталды

«SportFEST Kazakhstan» жобасының ойындары басталды «Спорт-денсаулық н..

2019.06.01

«SportFEST Kazakhstan»

«SportFEST Kazakhstan»  С 1 июня по 5 июня в РУОЦ «Балдаурен&raq..

2019.05.31

«SportFEST Kazakhstan»

«SportFEST Kazakhstan»  1 маусым мен 5 маусым аралығында «Балдәу..

2019.05.31

Пресс-релиз 7 смены 2019 год

Пресс-релиз 7 смена 2019 года Лаборатория юных программистов «IT-CLUB» (0..

2019.05.29

2019 жылдың 7 ауысымының Баспасөз хабарламасы

2019 жылдың 7 ауысымы «IT-CLUB» жас бағдарламашылар лабораториясы (07.06-2..

2019.05.29

Концепция 7 смены 2019 года

Концепция 5 смены 2019 года Лаборатория юных программистов «IT-CLUB» (07...

2019.05.29

2019 жылдың 7 ауысымының Тұжырымдамасы

2019 жылдың 7 ауысымы «IT-CLUB» жас бағдарламашылар лабораториясы (07.06-2..

2019.05.29

Біз – Мәңгілік ел ұландарымыз

              &nbs..

2019.05.22

ЖЕҢІС БАЛЫ

ЖЕҢІС БАЛЫ 2019 жылдың «Біз – Мәңгілік ел ұландарымыз» атты әскери &n..

2019.05.21

БАЛ ПОБЕДЫ

БАЛ ПОБЕДЫ В РУОЦ «Балдаурен» в рамках смены «Сбор военно-патриотичес..

2019.05.21

6 смена Сбор военно-патриотических клубов «Біз – Мәңгілік ел ұландарымыз»

«Біз – Мәңгілік ел ұландарымыз»

     С Днем Победы! Радуйтесь мирному небу и берегите его. Цените жизнь и..

2019.05.09

Участники «Педагогического класса» г. Москвы в «Балдаурене»

«Педагогический класс»

    Постоянное самосовершенствование - важнейший аспект труда каждого педаго..

2019.05.09

«Шын жүректен!»

«Шын жүректен!» «Шын жүректен» Акциясы (қарттар үйіне, балалар ..

2019.05.03

«От чистого сердца»

«От чистого сердца» 3 мая 2019 года участники ІІІ Республиканского Форума ю..

2019.05.03

Торжественное открытие III Республиканского Форума юных патриотов-казахстанцев

Сегодня состоялось Торжественное открытие III Республиканского Форума юных патриотов-каз..

2019.05.03

«Жаңа мектепке – жаңашыл ұстаз» атты ІІІ Республикалық жас педагогтар байқауының қорытындысы

«Жаңа мектепке – жаңашыл  ұстаз» атты ІІІ Республикалық жас педаг..

2019.04.26

«ЖАҢА МЕКТЕПКЕ – ЖАҢАШЫЛ ҰСТАЗ»

Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігінің қолдауымен «Балдәурен&r..

2019.04.21

«Новой школе - современный учитель»

Уважаемые коллеги! Поздравляем Вас с выходом в финальный тур III Республиканского конку..

2019.04.12

«Жаңа мектепке – жаңашыл ұстаз»

Құрметті әріптестер! «Жаңа мектепке – жаңашыл ұстаз» жас педагогтарды..

2019.04.11

2019 жылдың 5 ауысымының Тұжырымдамасы

2019 жылғы «Ұлттық Химиялық Лигасының республикалық чемпионаты» (8-9 сынып..

2019.04.10

Концепция 5 смены 2019 года

Концепция 5 смены 2019 года Республиканский турнир юных математиков «Игры разума..

2019.04.10

2019 жылдың 5 ауысымының Баспасөз хабарламасы

2019 жылғы  «Ақыл –ой ойындары» Жас математиктердің Республикалы..

2019.04.10

Пресс-релиз 5 смены 2019 год

  ПРЕСС-РЕЛИЗ 5 смены 2019 года Республиканский турнир юных математиков «И..

2019.04.10

Happy Birthday!

"Happy Birthday!" вечер, посвященный именинникам смены 2 апреля в нашем центре по трад..

2019.04.03

День смеха в «Балдаурене»

День смеха в «Балдаурене» 1 апреля отмечается День смеха (April Fools' Day)..

2019.04.03

«Библиотека детских книг»

«Библиотека детских книг» 2 апреля в нашем центре прошла презентация-выстав..

2019.04.03

Республиканский семинар-практикум по полиязычию в РУОЦ «Балдаурен»

Республиканский семинар-практикум по полиязычию в РУОЦ «Балдаурен» В соврем..

2019.03.30

«Ботай-Бурабай»

24 и 25 марта участникам 4 смены представилась возможность посетить археолого-этнографич..

2019.03.26

Наурыз в «Балдаурене»!

Наурыз в «Балдаурене»! Наурыз - это главный праздник в году как у казахов, ..

2019.03.23